مكاتب هيچ آزاد نمىشود مگر همه مال را ادا كند و اگر نتوانست مولى مىتواند او را بندگى باز گرداند اگر چه يك قسط از اول يا وسط يا آخر از موعد خود تأخير اندازد و اگر قسط اول را تأخير انداخت و مولى او را به بندگى باز گردانيد كتابت باطل مىشود و مستحب است مولى شكيبايى نمايد . مالى كه در كتابت مىدهد بايد دين باشد و سر رسيد آن معلوم و چيزى باشد كه بتوان مالك شد و مكروه است از ارزش خود بنده بيشتر باشد . اگر مكاتب مشروط از دنيا رفت كتابت اول باطل مىشود و مال و فرزندانش از آن مولى است . مكاتب مشروط نمىتواند در مال خود تصرف كند مگر به آن كسب كند و وقف و بخشش و امثال آن جائز نيست مگر باذن مولى با اين حال مولى هم نمىتواند در مال او تصرف كند غير آن كه مال كتابت را از آن بردارد . اگر مالك يا كنيز مكاتب مشروط خود هم بستر شود بايد به او مهر دهد چون هم بسترى با او حرام نيست بر خلاف مكاتب مطلق كه مقدارى از او آزاد شده است . و مهر براى آن است كه بتواند مال الكتابه را ادا كند اما جائز نيست اين كنيز بىاذن مولى شوهر كند چون از ملك او بيرون نرفته است ، كنيز مكاتب مطلق نيز همين حكم دارد و بىاذن مولى شوهر نمىتواند كرد . فرزندان بنده